|
H́nh
như tôi chỉ biết sống bằng những giấc mơ
viển vông bắt đầu từ lúc tôi cất tiếng khóc đầu tiên trên thế gian.
Mọi người ra sao th́ tôi chưa
biết. Tôi thích lăng quên hiện
tại như quên đi cơn mưa buồn bă
tháng bảy. Hiện tại dù có sống động, nhiều màu sắc ḷe loẹt nhưng
trong tôi nó giống như là bức tường nham nhở của ngôi nhà thờ Tân Dân
hay bầu không khí xám xịt của buổi hoàng hôn.
Nép ḿnh
bên góc phố, không biết tôi nh́n làm chi về phía bên kia đường. Nơi
ấy, có lũ trẻ con co ro đi qua trong mùa lập đông.
Rồi tôi trở về căn nhà trọ tồi tàn nơi khu phố 2 để
đợi chờ. Sự đợi chờ ṃn mỏi và vô vọng càng lúc càng như ḍng thủy
triều đang d́m tôi vào nỗi đau đớn ngọt ngào.
Tôi chua xót khi nghĩ đến một điều: Nàng đă ra đi
và có lẽ không bao giờ về bên tôi nữa. Một mối t́nh chớm nảy sinh
trong cảnh nghèo giống như cơn gió thoảng qua băi tha ma. Vừa mơ hồ,
vừa tê tái, nó cứ ru tôi vào chốn đ́u hiu, lạnh lẽo của kẻ độc hành.
Vậy mà tôi thấy nó thiêng liêng quá đỗi y như lúc tôi nằm mơ thấy
chính ḿnh đă chinh phục được dăy Hy Mă Lạp S ơn.
*
* *
Hồi đó là vào những ngày cuối
năm 1990 và trong túi tôi không c ̣n
một xu ngoài xấp bản thảo vừa bị nhà xuất bản từ chối. Sự từ chối lịch
sự cố hữu đó không hề làm tôi ngạc nhiên mà trái lại tôi thấy thú vị
lạ thường. Tôi mỉm cười một ḿnh khi băng qua công viên. Tôi ṭ ṃ
nh́n những đứa bé gái đang chơi nhảy ḷ c̣ trên vỉa hè. Buổi chiều lập
đông phủ vàng vọt nơi các đường phố của tỉnh lỵ và để lại trong không
trung từng đợt gió bấc se lạnh. Cơn đói cồn cào hoành hành thân xác
tôi từ trưa đến giờ. Nó làm tôi không c̣n phân biệt được mọi âm thanh
và màu sắc của cuộc đời đang thản nhiên trôi qua. Tôi đi như một kẻ
mắc bệnh mộng du, lủi thủi qua các cửa hiệu và rạp hát. Gió thổi phần
phật vào những ô cửa kính của các quán rượu sang trọng. Tôi chợt thèm
một ly rượu nhỏ khi nghe vẳng từ phía xa tiếng chuông nhà thờ Tân Dân
đổ hồi, gieo rắc niềm tin vô thức xuống ṿm me tây đứng âu sầu ven hồ
Trúc Giang.
Căn pḥng trọ của tôi nằm tít tận lầu ba của một
chúng cư tồi tàn ẩm thấp. Đó là một ngôi nhà được kiến trúc theo lối
gô-tích của miền Bắc Âu. Hàng xóm với tôi là những thợ hớt tóc, sửa xe
hoặc vài tay phó nḥm nửa mùa... Riêng ở tầng trệt th́ trông có vẻ
sáng sủa đôi chút nhờ người ta thuê để làm tiệm giặt ủi, tiệm cầm
đồ... Cả một khối người sống chui rúc như thế mà không có ai để mắt
sửa lại cây cầu thang. Ngày cũng như đêm, nó luôn tối đen và ướt sũng
nước. Phảng phất trong quần thể sống ấy là mùi khai nồng của nước
tiểu, mùi hăng hắc của tỏi chiên và mùi thúi của những con chuột chết.
Nhưng dù sao, tổng hợp những thứ mùi đáng nhớ đó, nó vẫn hơn hẳn những
ǵ đang có trên người tôi. Tôi tê tái khi nh́n lại ḿnh. Tôi chẳng có
ǵ ngoài một đôi giày ṃn vẹt cả gót và chiếc áo khoác mà tôi nhớ rằng
h́nh nh ư đúng một năm rồi
tôi chưa đem phơi nắng nó lần nào.
Tôi đi như một thằng quỷnh qua
từng nấc thang hẹp. Có vài đầu tóc bù xù ló ra cửa nh ́n
chằm chằm vào tôi và sau đó nhanh chóng thụt vào. Đôi lúc, tôi tự hỏi
rằng tôi đă ở trong trạng thái say lơ mơ như thế từ mấy kiếp rồi. Phải
chi giờ này có vài xu trong túi, tôi sẽ ṃ đến một quán rượu nhỏ nào
đó vùng ngoại ô. Sau đó, tôi sẽ đi bách bộ theo đường Hùng Vương để
nh́n những con đ̣ nằm trơ
vơ ở phía bên kia bờ Mỹ Thạnh An.
Đứng trước cửa, tôi lục hết
tất cả các túi nhưng chùm ch ́a
khóa đă không cánh mà bay đâu mất. Trời đất, chẳng lẽ đêm nay tôi phải
nằm co ro nơi xó hành lang này như người dân Xô-ma-li sắp chết đói
sao? Tôi đang tự rủa thầm cho cái trí đểnh đoảng của ḿnh th́ bất chợt
có một giọng nói trong trẻo cất lên:
“Ch́a khóa của ông đây”.
Trong cảnh tranh tối tranh sáng từ ngọn đèn đường
hắt lên, tôi nhận ra vóc dáng của một cô gái có đôi vai gầy và bộ ngực
lép kẹp.
“Ch́a khóa của ông đây” - Nàng ta lặp lại - “Em đă
mong ông trở về từ lúc năm giờ”.
Tôi hỏi v́ sao cô ta biết ch́a khóa pḥng ấy là của
tôi và nàng đáp rằng đă bắt gặp nó treo lủng lẳng nơi ổ vào buổi trưa.
Tôi gật đầu cám ơn. Nàng dợm quay lưng để trở về pḥng nhưng không
hiểu sao trong giây phút ấy tôi buộc miệng thốt lên lời mời nàng ghé
vào pḥng tôi và cùng uống cà phê.
“Thật không?” - Nàng ta nheo mắt, tinh nghịch - “Em
sẽ không làm mất th́ giờ của ông chứ?”.
“Ng ược
lại”.
Vừa đáp tay tôi vừa lần m ̣
t́m công tắc đèn. Bóng đèn 40W tỏa ánh sáng mù mờ. Tôi buồn rầu nh́n
những con chuột nhắt đang gặm giẻ rách dưới gầm bàn.
“Xin lỗi cô bé” - Tôi nhún vai phân bua cho kiểu
sống bừa băi của ḿnh - “Ở một ḿnh nên tôi không thiết chi dọn dẹp
cho ngăn nắp nữa”.
“Đừng gọi em là cô bé. Dù ǵ th́ em cũng đă m ười
chín tuổi”.
“Thế à? Tôi cứ tưởng cô bé chỉ
độ mười hai”.
Nàng ph ́
cười và tự động ngồi xuống ghế đẩu. Nụ cười của nàng làm tôi thoáng
chút rung động. Nó khiến tôi nhớ đến gương mặt người t́nh cũ cách đây
hơn ba mươi năm. Tự nhiên, chân tay tôi trở nên ngượng nghịu trước cô
bé con này. Tôi hỏi nàng có muốn xem báo và tạp chí không; nếu muốn
th́ cứ lựa chọn tùy ư. Nàng nói là nàng rất thích xem tạp chí Âm nhạc
và Điện ảnh.
“Vào nhà của một lăo già mà cô bé không sợ sao?” -
Tôi mở lời khi đang bắc nước lên bếp điện.
“Đă bảo là ông đừng gọi em bằng cô bé!”.
“Nhưng tôi đă năm mươi hai tuổi”.
“Không có ǵ quan trọng”.
“Tốt thôi. Vậy th́ em. Em tên ǵ vậy ta?”.
“Thu Tím. Họ Trần”.
“Trần Thị Thu Tím?”.
“Không có Thị” - Nàng bỏ tờ Điện ảnh sang một bên
và nhún nhảy lúc đi về phía cửa sổ - “Thấy tiện th́ ông cứ gọi em là
T.3. Pḥng của ông nh́n ra thấy cảnh thơ mộng ghê. Bên pḥng của em
th́ khỏi nói, lúc nào cũng nghe tiếng “́nh chéo” của tṛ ch ơi
điện tử”.
“Hay ta đổi” - Tôi nói đùa.
“Sang đây chắc em bị lao phổi
v ́ tàn thuốc lá mất. Tự
dưng ngay bây giờ em muốn dọn cho căn pḥng ông được sạch sẽ”.
“Cứ tự nhiên, c̣n tôi chắc phải nằm nghỉ một chút”.
Nằm trên ghế bố, tôi im lặng, khoan khoái ngắm nh́n
nàng trổ tài lau chùi lại căn pḥng. Vừa làm nàng vừa hát nho nhỏ
những bài dân ca miền Tây Nam bộ. Cho đến giây phút tuyệt vời đó, tôi
mới chợt nhận ra ở đâu đấy tận đáy ḷng tôi đang đói. Cái đói vắng
t́nh cảm của mái ấm gia đ́nh và đôi bàn tay mềm mại của phụ nữ. Kể từ
lúc nào nhỉ? Một buổi sớm mai tôi cất bước ra đi và buổi chiều khi trở
về căn nhà cũ, tôi choáng váng nhận ra nó đă trở thành một hố bom sâu
hoắm. Vợ và đứa con trai đầu ḷng của tôi chỉ c̣n là những mảnh thịt
vung văi. Suốt mấy năm liền, tôi đi lang thang như một thằng điên qua
khắp các nẻo đường.
Rồi thời cuộc đưa đẩy...
“Ta thù ghét chiến tranh” - Tôi lẩm bẩm.
“Ông nói ǵ vậy?” - Nàng ta ngước đôi mắt tṛn xoe
nh́n tôi - “Ông đang làm th ơ
đó à?”.
“Sao em biết là tôi làm thơ?”.
“ Hồi mới đến thuê nhà ở đây,
em có nghe mấy bà hàng xóm nói ông là một nhà thơ” - Bất giác tôi thấy
nàng ửng hồng đôi má và giọng nói có vẻ thẹn thùng - “Em nhớ tên ông
và có đọc vài bài thơ của ông trên báo. Thú thật, đó là bài g ́
th́ em quên mất tiêu. Em chỉ thích những bài ông hay ngâm giữa đêm
khuya cùng tiếng đàn ghi ta hơn. Em không biết thơ là ǵ nhưng
sao nó làm em xúc động và nhớ nhà ghê. Thế là đêm ấy em không tài nào
ngủ được. Mọi người xung quanh nói ông sống rất lập dị”.
“Thơ là một cô gái đẹp, quyến
rũ nhưng khó ưa. Thơ chính là em, T.3” - Tôi giở tr ̣
tán tỉnh và thấy nàng nhún vai nên tôi bèn nói tiếp - “Em có cho rằng
tôi như vậy không?”.
“Em đ ă
để ư và em không tin. Đôi mắt ông thật hiền”.
Nói xong, nàng cúi đầu, tay vân vê vạt áo bà ba.
Trông nàng thật giống Hương, người yêu trước đây của tôi quá đỗi. Tôi
cứ thừ người ra và chậm răi đốt một điếu Địa Cầu.
“Xin lỗi v́ em đă làm ông buồn!”.
“Có ǵ đâu” - Tôi cười - “Thôi, ḿnh uống cà phê
nghe!”.
Nàng không uống được thứ nước cà phê. Tôi phải pha
một ly chanh đường cho nàng và rất may là trong keo, đường chỉ c̣n một
ít. Bên ly cà phê đen đậm đặc, chúng tôi ngồi nói chuyện phiếm về thời
tiết và xu hướng văn chương của thời hiện đại. Tôi lấy làm lạ lùng bởi
trí thông minh và sắc sảo nơi nàng. H́nh nh ư
đâu đó trong chính con người nàng là sự giằng co giữa hai điều: nghị
lực để sống và sự yếu đuối mang đầy nữ tính.
Sau đó, nàng hỏi thêm về gia
cảnh của tôi. Tôi buồn rầu kể lại tất cả, từ chuyện mất mát vợ con cho
đến sự đổ vỡ trong sự nghiệp và viễn cảnh xách bị đi ăn mày nay mai.
Nàng không nói g ́. Qua làn
khói thuốc bay ẻo lả, tôi đọc được trong mắt nàng sự xúc động của
người đồng cảnh ngộ. Rồi nàng cũng kể cho tôi nghe về số phận của
nàng. Nàng xuất thân trong một gia đ́nh làm nghề chài lưới của vùng
ven biển Thạnh Phú, lớn lên trong sự bê tha rượu chè, cờ bạc của người
cha, c̣n mẹ nàng th́ chết v́ bệnh lao phổi cách đó hai tháng. Không
c̣n chỗ t́nh cảm nào nữa để bấu víu, nàng đành phải bỏ nhà ra đi kiếm
sống. Nàng nói rằng có chỗ đă nhận nàng vào làm bắt đầu từ thứ Tư. Tôi
hỏi nghề ǵ nhưng nàng cắn
răng không nói.
“Tôi cũng chẳng hơn g ́
em đâu, T.3. Hiện tại trong túi tôi chỉ c̣n đúng hai trăm đồng” - Nói
xong câu ấy, tôi nhận ra ḿnh quá lố bịch.
Nàng sụt sịt khóc:
“Nhưng dù ǵ th́ ông cũng c̣n có một cái tên để
hănh diện. Riêng em th́ không”.
“Cho đến chết tôi vẫn không quên tên của em đâu,
Thu Tím”.
“Thu Tím” - Nàng thầm th́ như đang tự nói với chính
ḿnh - “Chứ chẳng phải là con bé nghèo hèn mang tên Đèo thuở nào. Cái
tên Thu Tím trở thành xa lạ từ lúc em buộc phải rời trường phổ thông.
Nơi này, em chôn đi cái tên Thu Tím để khoác cho ḿnh cái vỏ hoàn toàn
mới. Em van ông đừng hỏi hiện thời em mang tên ǵ và đi làm ở đâu!”.
*
* *
Từ dạo đó, theo qui định riêng giữa hai người, tôi
và nàng sẽ dành trọn cho nhau ngày Chúa nhật. Những ngày thường, vào
lúc năm giờ chiều là nàng phải đón xe lôi đạp để đi làm cái công việc
kiếm tiền riêng tư của nàng. Đêm đêm, sau khi uống một ly cà phê nhỏ ở
tiệm Huê Liên, tôi lủi thủi trở về căn gác trọ nằm nghe gió lùa cô
quạnh trên mái ngói cổ. Khi có nàng, tôi mới thấy cần tiền ghê gớm.
Dẹp cái sĩ diện sang một bên, tôi đành chấp nhận nghề bơm ga và sửa
ống khóa nơi góc đường. Tôi đă viết biết bao vần th ơ
về nàng. Bạn bè bảo rằng thơ tôi bây giờ có khá hơn dạo trước.
Với số tiền ít ỏi mà tôi dè
sẻn được suốt tuần, tôi để dành cho ngày Chúa nhật. Tôi đưa nàng đến
quán kem Eskimo hoặc vào rạp Thắng Lợi để xem phim. Đi bên tôi, nàng
không c ̣n có cái vẻ ủ dột
thường ngày. Tôi cảm thấy đời tôi vô cùng hạnh phúc từ lúc có nàng.
Nàng như con chim ch́a vôi hót ríu rít trong buổi sớm mai... Lúc không
đủ tiền, tôi đưa nàng viếng thăm Nhà Bảo tàng, chùa Bạch Vân và vườn
ổi Mỹ Thạnh An. Khi dư dả, tôi đưa nàng đến nghỉ ngơi cuối tuần nơi
Cồn Phụng. Nhiều khi tôi tự hỏi rằng tôi đang lao đầu vào một thứ t́nh
yêu quái quỷ ǵ đây hay là tôi đang t́m lại những niềm vui mà ḿnh đă
đánh mất? Tôi bỏ ngoài tai lời dị nghị của mấy bà chuyên ăn không ngồi
rồi nơi chúng cư. Tuy vậy, tôi vẫn biết rằng chúng tôi là đôi t́nh
nhân lập dị nhất trên đời. Duy chỉ có những phiến lá khô gầy rơi văi ở
vỉa hè là chứng nhân cho mối t́nh trái khoáy nhưng rất trong sáng ấy
của chúng tôi. H́nh như tôi chưa bao giờ xúc phạm đến thân thể nàng
trừ những cái hôn thần tiên trong căn pḥng trọ xập xệ, đầy rẫy những
chú chuột nhắt chạy loạn xạ dưới chân. Thỉnh thoảng, khi thức giấc vào
buổi sớm mai, nằm lắng nghe tiếng rao bán bánh ḿ buồn tênh vẳng dưới
đường phố, tôi như thấy ḿnh đang phạm vào một tội lỗi vô h́nh nào đó.
Có phải là tôi đă quyến rũ nàng hay nàng đă cố t́nh quyến rũ tôi để
đưa tôi sa chân vào cái bẫy u tối do chính nàng tạo ra? Rồi sau đó,
luôn luôn câu mà tôi tự trả lời là chẳng qua, tất cả định mệnh con
người đều do tạo hóa sắp đặt.
“Ông cứ suy nghĩ ǵ hoài vậy, Kim?” - Nàng hỏi khi
chúng tôi đang đứng nơi hành lang Cồn Phụng - “Đi chơi với em mà ông
không vui sao?”.
“Vui” - Tôi đáp.
“Tóc ông có nhiều sợi bạc quá rồi. Ngồi xuống để em
nhổ tóc ngứa cho. Hồi c̣n nhỏ em m ơ
ước được làm những chuyện như thế, vậy mà cha em chỉ đem lại cho em
những đống ói tanh hôi.
Cảm nhận được đôi bàn tay nàng
đang nhẹ nhàng lùa trong tóc, tôi lim dim mắt tận hưởng sự khoan khoái
của tâm hồn vào buổi xế chiều. Tôi lắng nghe đâu đây mùi hương con gái
của nàng h ̣a quyện trong
gió. Trên mặt sông Tiền, chiếc phà BT.100 đang hờ hững trôi qua.
“Lỡ một mai em xa ông th́ sao?” - Nàng hỏi - “Ông
có c̣n nhớ ǵ đến em không?”.
“Em không thấy tôi chỉ làm th ơ
về em đó ư?”.
“Nhờ ông, em mới nhận ra cuộc
sống của em c ̣n có ư
nghĩa”.
Bất giác, tôi thốt ra một câu thật ngu ngốc hết chỗ
nói:
“Sao em lại chịu làm bạn với gă thi sĩ nghèo và hết
xí quách này,T.3?”.
Nàng nói với vẻ không bằng ḷng:
“Em nghèo nhưng em đă thích cái ǵ th́ em cứ
thích”.
“Có lẽ tôi đă m ơ
thấy em từ lâu. Em như cô tiểu thư tuyệt trần và rất giống Jane
March(*)”.
“Ông ngâm thơ cho em nghe đi”
- Nàng giả vờ lảng tránh lời khen của tôi.
Tôi bèn cất giọng ngâm cho
nàng nghe những bài thơ t ́nh
yêu dành riêng cho chúng tôi. Tiếng thơ vọng lên khiến tôi thấy dường
như cảnh vật trở nên xám xịt và u buồn. Tôi h́nh dung ra cảnh cô gái
tên Đèo bé nhỏ đang thất thểu bước đi trên cồn cát ven biển. Vừa đi cô
ta vừa khóc v́ nhớ mẹ. Và rồi, cái con bé Đèo ấy như biến thành đám
lục b́nh trôi dập dềnh nơi vàm sông rộng, chưa biết rằng đời ḿnh sẽ
trôi về nơi đâu.
*
* *
Ba ngày qua tôi không gặp
nàng. Ấy là khi ngày Tết cổ truyền đ ă
gần kề. Gió chướng mát mẻ
ùa về tỉnh lỵ và ngoài đường, mọi người đổ xô đến chợ để sắm sửa đồ
đạc.
Tôi có
ư trông chờ nàng nhưng cửa pḥng nàng
vẫn im ỉm khóa. Buồn t́nh, tôi ṃ đến nhà họa sĩ Trần Diên và tôi rủ
hắn ta đến quán rượu Cây Táo. Ở đó, chúng tôi nói chuyện về thời cuộc
ở Trung Đông. Một ngày trôi nhanh trong men rượu, tôi trở về căn gác
trọ th́ đă chín giờ đêm. Trong trạng thái say lơ mơ ấy, tôi cứ ngồi
thừ người bên cửa sổ và mường tượng đến mái tóc dài mượt vắt qua đôi
vai gầy cùng đôi mắt tṛn xoe của nàng. Cảnh vật như nḥe đi trước mắt
tôi. Lại một mùa Xuân cô độc nữa đến với tôi trong xó tối này.
Tôi thở dài và với lấy bao thuốc. Bao thuốc rỗng
không. Tôi chán ngán khi nhớ lại cây cầu thang hẹp và
ướt sũng nước.
“Buồn à, Kim?” - Nàng nói nhẹ
như hơi thở bên tai tôi.
“Chắc vậy” - Tôi cố giấu niềm
vui khi có nàng bên cạnh bằng cái vẻ lạnh lùng.
“Em có đem cho ông ổ bánh m ́
đây. Ông ăn đi kẻo đói!”.
“Mấy ngày nay em bỏ tôi sao, T.3?”.
“Em đi Sài G̣n” - Nàng ngập ngừng - “Bà chủ quán ở
đây đă đuổi em.Theo lời giới thiệu của nhỏ bạn, một cái quán ở Sài G̣n
sẽ nhận em”.
“Chừng nào em đi?”.
“Mai. Em đi trên chiếc xe ca tốc hành lúc ba giờ r ưỡi
sáng”.
“Tôi sẽ đi cùng em”.
“Xa ông em cũng buồn nhưng
chuyện ông đi theo em th ́
không thể được. Em không c̣n xứng đáng với ông nữa đâu nên ông đừng
khổ tâm v́ em!”.
Tôi nói mà không hiểu ư ḿnh định nói ǵ:
“Cuộc sống nh ư
một cái chớp mắt. Em nói chi đến chuyện sướng khổ. Rồi tất cả chỉ là
nấm mồ đầy cỏ dại”.
Nàng xoay mặt tôi lại, âu yếm:
“Ông h ăy
hứa với em, ông đừng t́m em nữa!”.
“Hứa. Nh ưng
mà em không yêu tôi sao, T.3? Tôi sợ sự cô đơn”.
Tôi buồn b ă
vuốt tóc nàng. Như không ḱm được ḷng ḿnh, nàng áp mặt vào ngực tôi
và ̣a khóc.
“Tôi sẽ ra bến xe tiễn em”.
“Chẳng ích lợi ǵ” - Nàng nh́n tôi. Tôi đọc được
trong mắt nàng chất chứa sự tủi hờn - “Em chỉ cầu xin ông một điều.
Ông hăy tặng em những bài th ơ
ông viết về chuyện của chúng ta. Nó sẽ gợi cho em luôn nhớ tới ông
trên bước đường lưu lạc”.
Tôi gật đầu như kẻ mất hồn và
đâu đó vọng lại tiếng chuông chùa khuya. Các ngón tay thon dài của
nàng lần rời khỏi đôi bàn tay của tôi.
“Ờ, th ́
chia tay” - Tôi lẩm bẩm một ḿnh và tôi như ch́m vào một cơi bềnh bồng
nào đó để lắng nghe trong tâm tư tiếng guốc của nàng càng lúc càng xa
dần.
“Chiều chiều mây kéo về kinh
Ếch kêu giếng loạn thảm t́nh đôi ta”(**)
1991
Chú thích:
(*): Nữ diễn viên điện ảnh của Pháp.
(**): Ca dao dân ca.
(trích trong tập truyện "Tiếng chuông trôi
trên sông" của Vũ Hồng - Tặng thưởng Văn học của Hội nhà văn Việt Nam
năm 1999) |